THI CÔNG TƯỜNG BẰNG GẠCH BLOCK XMCL: RẢI VỮA THẾ NÀO CHO ĐÚNG?
Công nghệ 08:48 - 29/08/2025
Kỹ thuật thi công viên gạch block khác biệt so với viên gạch nhỏ. Việc chưa có tài liệu hướng dẫn chi tiết, qui định rõ ràng, cụ thể dẫn đến những cách hiểu khác nhau cho cùng một khái niệm kích thước mạch vữa (hay nói cách khác là mạch vữa đầy), gây khó khăn, lúng túng và không đồng bộ trong công tác thiết kế, thi công, giám sát, nghiệm thu các dự án.
Công ty CP Vật liệu Xanh Đại Dũng (DDG) có bài viết về chủ đề “Thi công tường bằng gạch block XMCL: Rải vữa thế nào cho đúng?”
Bài viết này gồm có 3 phần với nội dung từng phần như sau:
Phần 1: Một số vấn đề trong thi công và nghiệm thu tường gạch block bê tông XMCL.
Phần 2: Yêu cầu kỹ thuật về mạch vữa trong thi công gạch block bê tông XMCL ở một số nước trên thế giới.
Phần 3: Thi công gạch block bê tông XMCL tại Việt Nam.
Sau đây là nội dung phần 1:
Phần 1: Một số vấn đề trong thi công và nghiệm thu tường gạch block bê tông XMCL.
Gạch bê tông XMCL ngày càng được sử dụng rộng rãi ở Việt Nam do tác động của chính sách bảo vệ môi trường và những lợi thế của loại vật liệu này: thi công nhanh, đa dạng về mẫu mã, có thể thay đổi theo nhu cầu của từng dự án, …
Theo kích thước của viên gạch, gạch bê tông XMCL chia thành 2 loại:
- Gạch kích thước nhỏ (brick): chủ yếu là gạch ống, gạch đinh.
- Gạch kích thước lớn (block): còn gọi là gạch block.
Do đặc điểm truyền thống của Việt Nam trước kia chỉ sử dụng gạch ống đinh, nên các tiêu chuẩn kỹ thuật hầu hết là áp dụng đối với gạch kích thước nhỏ. Còn đối với gạch block (và các loại vật liệu xây kích thước lớn nói chung), việc ứng dụng chỉ thực sự phát triển mạnh từ khi có chính sách khuyến khích phát triển VLXKN, nên các tiêu chuẩn thi công, nghiệm thu còn ít đề cập đến và cũng chưa cụ thể, chi tiết.
Về yêu cầu kỹ thuật cho mạch vữa xây trong thi công gạch bê tông XMCL (cả gạch nhỏ và gạch block), các tài liệu kỹ thuật ở nước ta mới chỉ qui định chiều dày mạch vữa, mà chưa đề cập đến chiều rộng, chiều dài của mạch.
Cụ thể: mục 5.3.1.4 trong TCVN 4085-2011 Kết cấu gạch đá – tiêu chuẩn thi công và nghiệm thu - qui định:
“Trong khối xây gạch, chiều dày trung bình của mạch vữa ngang là 12mm. Chiều dày từng mạch vữa ngang không nhỏ hơn 8mm và không lớn hơn 15mm. Chiều dày trung bình mạch vữa đứng là 10mm, chiều dày từng mạch vữa đứng không nhỏ hơn 8mm và không lớn hơn 15mm. Các mạch vữa phải so le nhau ít nhất 50cm”.
TCVN 4085:2011-Kết cấu gạch đá: tiêu chuẩn thi công và nghiệm thu & dự thảo TCVN4085:20xx – Thi công kết cấu khối xây – Yêu cầu kỹ thuật
Có thể thấy, TCVN 4085-2011 chỉ qui định đến độ dày của mạch vữa mà chưa đề cập đến chiều rộng và chiều dài của mạch.
Về chiều dài mạch vữa thì hiển nhiên phải bằng chiều dài viên gạch (đối với mạch ngang) và chiều cao viên gạch (đối với mạch đứng).
Còn về chiều rộng của mạch vữa, như đã nói ở trên, tiêu chuẩn không đề cập là do tập quán sử dụng gạch nhỏ, vữa rải lên toàn bộ mặt viên gạch, nên chiều rộng mạch vữa được coi bằng với chiều rộng của viên gạch.
Tuy nhiên, kỹ thuật thi công gạch block khác biệt so với gạch nhỏ: chỉ rải vữa toàn bộ mặt block đối với những block đặc, còn với block rỗng (có lỗ), chỉ rải vữa dọc theo 2 vách bên của block. Từ đây phát sinh vấn đề chiều rộng của mạch vữa khi thi công gạch block là bao nhiêu là đủ?
Việc chưa có tài liệu hướng dẫn chi tiết, qui định rõ ràng, cụ thể dẫn đến những cách hiểu khác nhau cho cùng một khái niệm kích thước mạch vữa (hay nói cách khác là mạch vữa đầy), gây khó khăn, lúng túng và không đồng bộ trong công tác thiết kế, thi công, giám sát, nghiệm thu các dự án.
Mr. Trịnh Nhiên -
Giám đốc Công ty CP Vật liệu Xanh Đại Dũng