Ảnh minh họa tạo bởi AI.
Hai nhóm vật liệu, hai mốc thực hiện
Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh vừa ban hành Thông tư số 81/2026/TT-BXD ngày 04/11/2026, quy định việc dán nhãn năng lượng đối với vật liệu xây dựng (VLXD) thuộc phạm vi quản lý của Bộ. Quy định xác định danh mục vật liệu phải dán nhãn, lộ trình thực hiện, phương pháp thử nghiệm và trách nhiệm của các tổ chức, doanh nghiệp liên quan.
Theo Thông tư 81/2026/TT-BXD, VLXD thuộc danh mục phải dán nhãn năng lượng là những sản phẩm sử dụng cho lớp vỏ bao che công trình, có đặc tính nhiệt liên quan đến hiệu quả sử dụng năng lượng của công trình hoặc bộ phận công trình. Các sản phẩm này đồng thời phải có tiêu chuẩn phương pháp thử xác định thông số đặc tính nhiệt và khả năng thử nghiệm, kiểm chứng tại phòng thử nghiệm.
Danh mục được chia thành hai nhóm với lộ trình thực hiện cụ thể. Trong đó, nhóm 1 bắt đầu dán nhãn năng lượng từ ngày 01/01/2029, gồm kính xây dựng, sơn tường dạng nhũ tương sử dụng cho lớp vỏ công trình, tôn lợp và tấm ốp kim loại.
Đối với kính xây dựng, các loại sản phẩm thuộc danh mục bao gồm kính nổi, kính tôi nhiệt, kính dán nhiều lớp, kính phủ bức xạ thấp (Low-E), kính hộp gắn kín cách nhiệt, kính phản quang, kính màu hấp thụ nhiệt, kính tự đổi màu và kính tích hợp pin năng lượng mặt trời.
Nhóm 2 thực hiện dán nhãn năng lượng từ ngày 01/01/2031, gồm tấm xốp cách nhiệt như polystyrene, polyurethane; vật liệu xây không nung; tấm trần, vách ngăn. Trong đó, vật liệu xây không nung bao gồm gạch, tấm tường bê tông khí chưng áp, tấm tường rỗng bê tông đúc sẵn theo công nghệ đùn ép, tấm tường nhẹ, gạch và tấm bê tông nhẹ.
Trước thời điểm bắt buộc thực hiện, Bộ Xây dựng khuyến khích cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu chủ động công bố và dán nhãn năng lượng tự nguyện đối với các sản phẩm thuộc danh mục. Việc thử nghiệm, công bố và thể hiện nhãn trong trường hợp tự nguyện vẫn phải tuân thủ các quy định của Thông tư.
Công bố đặc tính nhiệt, doanh nghiệp chịu trách nhiệm về thông tin
Thông tư quy định các thông số đặc tính nhiệt cần công bố trên nhãn năng lượng tương ứng với từng nhóm vật liệu, đồng thời xác định tiêu chuẩn thử nghiệm để bảo đảm khả năng kiểm chứng.
Đối với kính xây dựng, thông số công bố là hệ số truyền năng lượng mặt trời tổng cộng (g-value); trường hợp tiêu chuẩn áp dụng sử dụng ký hiệu SHGC thì thể hiện theo tiêu chuẩn đó. Việc xác định thông số thực hiện theo TCVN 7737:2023 (ISO 9050).
Sơn tường dạng nhũ tương và bề mặt tôn lợp, tấm ốp kim loại tiếp xúc trực tiếp với bức xạ mặt trời công bố chỉ số phản xạ năng lượng mặt trời (SRI), theo TCVN 14358:2025 (ASTM E1980). Với các sản phẩm lợp dạng khối, tấm có chức năng cách nhiệt, thông số công bố còn bao gồm hệ số dẫn nhiệt λ (W/m.K).
Đối với tấm xốp cách nhiệt, vật liệu xây không nung và tấm trần, vách ngăn, thông số công bố là hệ số dẫn nhiệt λ (W/m.K). Phương pháp thử áp dụng theo TCVN 14356:2025 (ISO 8301) hoặc TCVN 14357:2025 (ISO 8302).
Nhãn năng lượng phải thể hiện tên hoặc tên viết tắt của cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu; tên sản phẩm và mã nhận diện kiểu, loại sản phẩm; đặc tính nhiệt và giá trị công bố tương ứng; tiêu chuẩn xác định đặc tính nhiệt; mã tra cứu điện tử nếu có.
Nhãn có thể được tích hợp vào nhãn hàng hóa hoặc sử dụng riêng, với kích thước phù hợp sản phẩm, bao bì và bảo đảm thông tin rõ ràng, dễ nhận biết.
Dán nhãn năng lượng gắn với trách nhiệm của nhà sản xuất, nhập khẩu
Theo quy định, trước khi đưa VLXD thuộc danh mục phải dán nhãn năng lượng ra thị trường theo lộ trình, cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu phải gửi hồ sơ công bố đến Bộ Xây dựng bằng phương thức điện tử để công khai trên Cổng thông tin điện tử của Bộ, đồng thời đăng tải trên trang thông tin điện tử của doanh nghiệp.
Bộ Xây dựng tiếp nhận và công khai thông tin về cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu, tên và mã nhận diện sản phẩm, đặc tính nhiệt công bố, tiêu chuẩn áp dụng, ngày công bố và mẫu nhãn năng lượng. Tuy nhiên, việc tiếp nhận, công khai thông tin không đồng nghĩa với xác nhận, chứng nhận hoặc chấp thuận nội dung công bố.
Cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính đầy đủ, chính xác, trung thực của hồ sơ và sự phù hợp của sản phẩm với nội dung đã công bố. Sau khi hoàn thành công bố, doanh nghiệp tự thực hiện dán hoặc in nhãn trực tiếp trên sản phẩm hoặc bao bì.
Đáng chú ý, trách nhiệm duy trì thông tin nhãn năng lượng không chỉ thuộc cơ sở sản xuất, doanh nghiệp nhập khẩu mà còn bao gồm các đơn vị phân phối, kinh doanh, kể cả kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử.
Thông tư 81/2026/TT-BXD có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2027, tạo khoảng thời gian chuẩn bị cho doanh nghiệp trước khi các nhóm vật liệu bước vào lộ trình dán nhãn năng lượng bắt buộc.
►Xem toàn văn Thông tư 81/2026/TT-BXD tại đây