Bình ổn thị trường vật liệu xây dựng

Giá vật liệu tăng mạnh

Thực tế thị trường cho thấy, sau giai đoạn tương đối ổn định trong năm 2025 và hai tháng đầu năm 2026, giá vật liệu xây dựng đã “nhảy vọt” từ tháng 3 do biến động giá xăng dầu, đặc biệt là giá dầu diesel.

Ghi nhận tại Hà Nội, nhiều người dân có kế hoạch xây nhà buộc phải tạm hoãn. Anh Nguyễn Văn Hùng, phường Hoàng Mai chia sẻ, chi phí xây dựng tăng nhanh khiến gia đình chưa thể khởi công như dự định. Tương tự, chị Trần Thị Hương, xã Đông Anh cho biết phải lùi kế hoạch xây nhà vì giá vật liệu vượt xa dự toán ban đầu. Cụ thể, giá đá xây dựng từ khoảng 350.000 đồng/m3 đã tăng lên khoảng 670.000 đồng/m3. Cát xây dựng tăng từ 350.000 đồng/m3 lên khoảng 440.000 đồng/m3. Thép và nhiều vật liệu hoàn thiện như sơn, gỗ, nhựa cũng tăng thêm từ 5-15% tùy loại.

Theo Bộ Xây dựng, tính đến ngày 31.3.2026, giá xi măng tăng hơn 7%, thép tăng hơn 2%, gạch lát tăng gần 5%. Đáng chú ý, các vật liệu như cát, đá, gạch xây tăng từ 13,5% đến 23,3%. Riêng nhựa đường tăng đột biến gần 32%.

Việc giá vật liệu và nhiên liệu tăng đã tác động trực tiếp đến chi phí đầu tư xây dựng. Ước tính, dự toán xây dựng các công trình tăng từ 1,91% đến 8,09% so với tháng 2.2026. Trong đó, công trình giao thông chịu ảnh hưởng lớn nhất, mức tăng lên tới 8,09%. Với 44 dự án trọng điểm có tổng mức đầu tư khoảng 569.000 tỉ đồng, phần giá trị chưa thi công còn khoảng 267.000 tỉ đồng, áp lực chi phí tăng là rất lớn. Riêng các công trình giao thông trọng điểm có thể đội chi phí thêm khoảng 42.300 tỉ đồng.

Nhiều giải pháp bình ổn thị trường

Trao đổi về vấn đề này, bà Ma Thị Luận - Phó Chánh Văn phòng Bộ Xây dựng - cho biết, Bộ đã tăng cường theo dõi diễn biến thị trường vật liệu xây dựng, bảo đảm cân đối cung cầu, đặc biệt đối với các vật liệu phục vụ công trình trọng điểm quốc gia.

Trong quý II/2026, Bộ tiếp tục đôn đốc, phối hợp chặt chẽ với các địa phương nhằm nắm bắt kịp thời biến động giá cả, nguồn cung vật liệu xây dựng, từ đó tham mưu các giải pháp bình ổn thị trường, bảo đảm nguồn cung ổn định.

Bộ Xây dựng cũng theo dõi sát tình hình chiến sự tại Trung Đông - yếu tố có thể tác động mạnh đến giá xăng dầu toàn cầu. Trên cơ sở đó, Bộ phối hợp với các cơ quan liên quan để đánh giá tác động, đề xuất giải pháp ứng phó, tránh đứt gãy chuỗi cung ứng và ổn định thị trường.

Trước áp lực chi phí tăng, Bộ đề nghị các địa phương chủ động cân đối nguồn lực, ưu tiên hoàn thành các công trình hạ tầng trọng điểm; đồng thời thực hiện nghiêm việc công bố, cập nhật giá vật liệu xây dựng sát với thị trường.

Các địa phương cần kiểm soát chặt hoạt động kinh doanh xăng dầu và vật liệu xây dựng, không để xảy ra tình trạng găm hàng, đầu cơ, thổi giá; kiểm soát sản lượng khai thác khoáng sản.

Đối với các chủ đầu tư và ban quản lý dự án, Bộ yêu cầu kiểm soát chặt chi phí đầu tư xây dựng, chủ động đánh giá tác động của biến động giá để sử dụng hiệu quả chi phí dự phòng. Đồng thời, rà soát các hợp đồng, đặc biệt là hợp đồng trọn gói và đơn giá cố định, phối hợp với nhà thầu xử lý các vướng mắc phát sinh theo đúng quy định.

Bên cạnh đó, các chủ đầu tư và nhà thầu cần chủ động đánh giá nhu cầu vật liệu xây dựng, bảo đảm nguồn cung phục vụ thi công liên tục, không để gián đoạn tiến độ dự án.

Trong bối cảnh giá vật liệu được dự báo còn tiếp tục tăng, việc triển khai đồng bộ các giải pháp từ quản lý Nhà nước đến chủ thể tham gia thị trường được xem là yếu tố then chốt nhằm kiểm soát chi phí, ổn định thị trường xây dựng và bảo đảm tiến độ các dự án trọng điểm.